Mô-đun 1 / 6

Trao đổi, Giá trị và Giá cả

1.1Tổng quan

Lời nói đầu

Chương này mang đến cho học sinh nhỏ tuổi một điểm khởi đầu thực tế để suy nghĩ về lý do con người trao đổi, vì sao mỗi người lại coi trọng những thứ khác nhau và giá cả hình thành như thế nào. Học sinh sẽ khám phá ra rằng giá trị mang tính cá nhân, sự khan hiếm có vai trò quan trọng và giá cả không đồng nghĩa với ý nghĩa mà một thứ mang lại cho chúng ta.

Mục tiêu tổng quát

  • Khám phá sự trao đổi, sự khan hiếm, giá trị và giá cả thông qua trải nghiệm trực tiếp.
  • Nhận biết rằng mỗi người có thể đánh giá khác nhau về giá trị của cùng một thứ.
  • Thực hành giải thích các lựa chọn, lắng nghe người khác và cân nhắc những sự đánh đổi.

Những điều đáng mong đợi

Thông qua thử thách trao đổi trong tình huống đắm tàu, phiên đấu giá vỏ sò sôi nổi, các hoạt động phân loại và thảo luận, cùng một trục giá chung, học sinh sẽ thương lượng, đưa ra lựa chọn, so sánh ý kiến và chứng kiến giá cả hình thành ngay trong quá trình hoạt động. Các nhà giáo dục có thể mong đợi những cuộc trò chuyện phong phú về mong muốn, nhu cầu, sự công bằng và những góc nhìn khác nhau.

Vì sao những điều này quan trọng đối với Bitcoin

Bitcoin khuyến khích mọi người đặt ra những câu hỏi nền tảng về tiền: Điều gì mang lại giá trị cho một thứ? Vì sao sự khan hiếm lại quan trọng? Mọi người đi đến thỏa thuận trao đổi như thế nào? Việc sớm tiếp cận những khái niệm này giúp học sinh tham gia đời sống kinh tế một cách có suy xét, biết đặt câu hỏi về giá cả, hiểu những sự đánh đổi và nhận ra rằng tiền là công cụ con người sử dụng để phối hợp với nhau.

1.2Lần một, lần hai, đã bán!

Loại hoạt độngĐóng vaiĐấu giá
Thời lượng45 phút
Hình thức tham giaCả lớp
Mô tả

Trong hoạt động này, học sinh tham gia một phiên đấu giá trong lớp, sử dụng “vỏ sò” (hoặc thẻ quy đổi) như một dạng tiền đơn giản. Lớp tổ chức một phiên đấu giá trực tiếp, trong đó các đồ vật hằng ngày được bán lần lượt cho người trả giá cao nhất. Khi giá được hình thành ngay trong phiên đấu giá, học sinh quan sát cách sự khan hiếm (số lượng đồ vật và lượng tiền có hạn) cùng nhu cầu (có bao nhiêu người muốn cùng một món đồ) quyết định một món đồ “có giá bao nhiêu”. Phần suy ngẫm có hướng dẫn giúp liên hệ kết quả đấu giá với các khái niệm cốt lõi về giá trị, trao đổi và sự hình thành giá, đồng thời nhấn mạnh rằng giá cả không cố định và mỗi người đánh giá cùng một đồ vật khác nhau.

Mục tiêu

Kết quả học tập

  • Học sinh tìm hiểu qua trải nghiệm về sự khan hiếm và giá cả hình thành như thế nào khi tham gia một phiên đấu giá trực tiếp.
  • Các em học được rằng đồ vật có giá trị tùy thuộc vào số người muốn có chúng và mức độ khan hiếm của chúng.
  • Học sinh hiểu rằng:
    • Sự khan hiếm làm cho đồ vật có giá trị hơn.
    • Giá cả không cố định mà phụ thuộc vào nhu cầu.
    • Mỗi người đánh giá giá trị của các đồ vật theo cách khác nhau.

Mục tiêu theo cách diễn đạt của học sinh

  • Dùng vỏ sò để trả giá trong một phiên đấu giá và xem giá thay đổi thế nào khi nhiều người muốn cùng một món đồ nhưng số lượng lại không nhiều.
Tài liệu
  • 10 đồ vật nhỏ trong lớp học (thú vị hoặc hữu ích: nhãn dán, bút chì, đồ ăn vặt, tẩy, mũ ngộ nghĩnh, đồ chơi, v.v.)
  • Vỏ sò (hoặc thẻ giấy/đồng xu nếu không có vỏ sò) — ít nhất 3–5 cho mỗi học sinh
  • Bảng trắng hoặc giấy khổ lớn và bút dạ để ghi lại các mức giá sao cho cả lớp đều nhìn thấy
  • Vật dụng bổ trợ: Chuông đấu giá hoặc tiếng vỗ tay/tín hiệu

Thiết lập

  • Đếm số thẻ quy đổi ban đầu của từng học sinh và đặt 10 món đồ đấu giá lên bàn phía trước lớp.

Quy trình

Bước 1: Chuẩn bị bài học

5 phút

  1. Cho học sinh xem các món đồ đấu giá, gọi tên những món đồ các em chưa biết, sau đó phát vỏ sò làm tiền cho phiên đấu giá hôm nay và yêu cầu học sinh đếm số vỏ sò của mình.
Bước 2: Hoạt động

30 phút

Chuẩn bị
  1. Giải thích rằng các món đồ được bán lần lượt cho người trả nhiều vỏ sò nhất.
Làm mẫu
  1. Thực hiện một lượt đấu giá thử: bắt đầu từ một vỏ sò, nhận mức trả giá cao hơn, hiển thị các mức giá để cả lớp nhìn thấy, rồi chốt bằng câu “Lần một, lần hai, đã bán”, công bố giá và ghi lại.
Đấu giá trực tiếp
  1. Đấu giá từng món đồ với giá khởi điểm là một vỏ sò; ghi lại giá cuối cùng ở nơi mọi người đều nhìn thấy.
Những điểm cần nhắc nhở
  • Nhắc học sinh tính toán khoản chi: các em không thể tiếp tục trả giá khi đã hết vỏ sò.
Bước 3: Tổng kết
  • Trao đồ vật cho những học sinh thắng đấu giá và chúc mừng cả lớp.

Điểm chính

  • Tham gia một phiên đấu giá để khám phá cách sự khan hiếm và nhu cầu ảnh hưởng đến giá cả.

Câu hỏi thảo luận

  1. Trưng bày tất cả các món đồ kèm giá cuối cùng trên bảng/tường.
  2. Đặt câu hỏi:
  3. Những món đồ nào có giá cao nhất? Vì sao?
  4. Có món đồ nào không đáng giá bao nhiêu không? Vì sao?
  5. Mọi người có muốn những món đồ giống nhau không?
  6. Có ai hết vỏ sò quá nhanh không?
  7. Nhấn mạnh: Giá cả xuất phát từ giá trị và sự khan hiếm.
  8. Định nghĩa các thuật ngữ này và viết lên bảng.

Ghi chú

Quản lý lớp học
  • Một số học sinh có thể thấy cách này không công bằng. Có thể các em đã bị người khác trả giá cao hơn cho những món đồ mình muốn. Cần lưu ý rằng điều này có thể tạo ra trải nghiệm học tập tiêu cực. Hãy tạo cơ hội để các em tiếp tục mua bán và hàng đổi hàng (xem Dạy học phân hóa bên dưới).
Dạy học phân hóa
  • Điều chỉnh cách phân phát thẻ có thể thay đổi kết quả của hoạt động. Phương pháp đơn giản và công bằng nhất là chia đều số thẻ. Tuy nhiên, đây không phải là tình huống sát thực tế nhất. Việc phân phát không đồng đều có thể phù hợp với những học sinh có trình độ cao hơn để thảo luận về khả năng cải thiện vị thế tài chính và sự bất bình đẳng.
  • Học sinh nhỏ tuổi hơn: Nếu học sinh gặp khó khăn khi trả giá, có thể lần lượt hỏi từng em trong nhóm.
  • Học sinh học tiếng Anh như ngôn ngữ bổ sung/Hỗ trợ tiếp cận: Các em có thể thể hiện mức giá mình đưa ra bằng cách đặt vỏ sò vào giữa bàn, giống như khi chơi bài poker.
Hoạt động mở rộng & Hoạt động tận dụng thời gian trống
  • Nếu không trao đồ vật thật: thay vì trao các món đồ cho học sinh, hãy để các em viết lên giấy ghi chú mức giá mà các em cho rằng mỗi món đồ nên có. So sánh những “dự đoán” của các em với kết quả đấu giá thực tế.
  • Cách này khiến hoạt động mang tính lý thuyết hơn và cho phép lặp lại mà không cần phần thưởng.
  • Nếu thời gian cho phép, có thể mở một phiên chợ trao đổi dành cho những học sinh chưa hài lòng với cuộc đấu giá. Có thể khuyến khích các em trao đổi hàng lấy hàng và dùng số vỏ sò còn lại để giao dịch với nhau. Hoạt động này có thể được tổ chức theo kế hoạch với sự hướng dẫn của giáo viên, hoặc diễn ra tự phát, không tập trung, để học sinh chủ động thực hiện.
Bài tập gợi ý

Hãy kể cho cha mẹ hoặc người chăm sóc về một món đồ được đấu giá và lý do giá của nó thay đổi. Hãy hỏi xem theo họ, điều gì có thể khiến giá tăng hoặc giảm.

1.3Giá trị là gì?

Loại hoạt độngThảo luậnThủ công sáng tạo
Thời lượng45 phút
Hình thức tham giaCả lớpCá nhân
Mô tả

Học sinh khám phá khái niệm giá trị bằng cách xác định những đồ vật quen thuộc trong cuộc sống của mình và đặt chúng lên một biểu đồ trực quan chung. Thông qua thảo luận có hướng dẫn và hoạt động hợp tác trên tường, học sinh so sánh giá trị đối với bản thân với giá cả và suy ngẫm về cách giá trị có thể thay đổi tùy theo góc nhìn. Hoạt động xây dựng hiểu biết nền tảng về giá trị, giá cả và sự khan hiếm thông qua thảo luận, vận động và tư duy trực quan.

Mục tiêu

Kết quả học tập

Sau hoạt động này, học sinh sẽ:

  • Hiểu rằng giá trị dựa trên nhu cầu cá nhân và xã hội.
  • Nhận biết mối quan hệ giữa giá cả và giá trị.
  • Nhận thấy rằng giá trị không cố định mà thay đổi tùy theo góc nhìn.
  • Rèn luyện khả năng hợp tác thông qua thảo luận chung và hoạt động nghệ thuật theo nhóm.

Mục tiêu theo cách diễn đạt của học sinh

  • “Tìm hiểu điều gì quyết định giá cả của đồ vật.”
  • “Tìm hiểu những thứ nào có giá trị đối với chúng ta và vì sao không phải ai cũng đồng ý.”
  • “Thảo luận về lý do những thứ đắt tiền không phải lúc nào cũng có giá trị, còn những thứ rẻ tiền vẫn có thể quan trọng.”
Tài liệu
  • Giấy ghi chú tự dính hoặc thẻ ghi chú
  • Bút dạ, bút mực hoặc bút chì
  • Băng dính hoặc keo dính dạng đất sét
  • Băng dính có độ bám nhẹ (băng dính giấy, băng dính washi, băng dính che sơn, v.v.)
  • Giấy khổ lớn để trình bày biểu đồ bốn góc phần tư khi không có bảng
  • Nếu có thì tốt: Một số đồ vật mang từ nhà
  • Nếu có thì tốt: Bảng trắng & bút viết bảng

Thiết lập

  • Dọn trống một khoảng tường hoặc bảng trắng để trình bày biểu đồ chung.
  • Đặt các vật liệu dán và đồ vật gia dụng tùy chọn ở phía trước lớp.

Quy trình

Bước 1: Chuẩn bị bài học

5 phút

  1. Cho học sinh xem các đồ vật và hỏi chúng có giá bao nhiêu, vì sao chúng quan trọng.
  2. Định nghĩa:
  3. Giá cả: số tiền cần trả để mua một thứ
  4. Giá trị: mức độ hữu ích hoặc quan trọng của một thứ
  5. Mời học sinh nêu những ý kiến khác nhau về cùng một đồ vật.
Bước 2: Hoạt động

30-40 phút

Chuẩn bị
  1. Học sinh viết tên một đồ vật trong nhà lên mỗi tờ giấy ghi chú tự dính. Gợi ý: “Những thứ nào quan trọng nhất đối với quý vị?”
  2. Vẽ biểu đồ bốn góc phần tư (Phụ lục B): Giá cả từ thấp đến cao theo chiều ngang; Giá trị từ thấp đến cao theo chiều từ dưới lên.
Làm mẫu
  1. Đặt một đồ vật làm ví dụ lên biểu đồ và giải thích lựa chọn của quý vị.
Thực hiện
  1. Học sinh đặt các tờ ghi chú của mình lên biểu đồ, sau đó thêm hoặc di chuyển các đồ vật khi suy nghĩ của mình thay đổi.
Suy ngẫm
  • Hỏi: “Thứ này rẻ hay đắt? Nó có hữu ích không? Mọi người có đồng ý không?”
  • So sánh một vài vị trí đã chọn, bao gồm một đồ vật giá rẻ/giá trị cao và một đồ vật đắt tiền/giá trị thấp.
  • Củng cố: giá cả là một con số; giá trị là một sự đánh giá.
Bước 3: Tổng kết
  1. Chỉ ra một điểm chung trong biểu đồ, sau đó chỉnh lại cho gọn gàng hoặc trưng bày để dùng về sau.

Điểm chính

  • So sánh giá cả và giá trị để thấy mọi người có thể đánh giá giá trị của cùng một thứ khác nhau như thế nào.

Câu hỏi thảo luận

  • Giá cả và giá trị không giống nhau
  • Mọi người có quan điểm khác nhau về giá trị
  • Giá cả giúp mọi người trao đổi ngay cả khi họ có quan điểm khác nhau
  • Liên hệ với tiền:
    • Tiền và giá cả giúp chúng ta trao đổi khi giá trị mang tính chủ quan

Ghi chú

Quản lý lớp học
  • Khuyến khích bày tỏ ý kiến khác biệt một cách tôn trọng
  • Nhấn mạnh rằng không có câu trả lời nào là sai
  • Việc dùng băng dính để tạo các trục và ghi nhãn ngay trong hoạt động có thể khiến học sinh hứng thú hơn. Tuy nhiên, nếu quá trình này phức tạp, nó cũng có thể khiến học sinh xao nhãng và mất tập trung.
Hoạt động mở rộng và hoạt động tận dụng thời gian trống
  • Giới thiệu và chia sẻ về đồ vật
  • Thêm một tầng thảo luận: “Ai quyết định giá cả?”
  • Giới thiệu lại hoạt động đấu giá hoặc trò chơi trao đổi
Điều chỉnh theo nhu cầu học tập
  • Học sinh nhỏ tuổi hơn: thẻ đồ vật in sẵn
  • Học sinh đang học tiếng Anh/Hỗ trợ tiếp cận: vẽ thay vì viết
  • An toàn: giám sát việc di chuyển gần tường
Bài tập gợi ý

Hãy chọn một món đồ ở nhà mà quý vị coi trọng. Chia sẻ với cha mẹ hoặc người chăm sóc lý do món đồ đó quan trọng với quý vị, sau đó hỏi xem họ có đánh giá giá trị của nó giống như quý vị không.

1.4Tàu đắm

Loại hoạt độngMô phỏngĐóng vaiTrò chơi
Thời lượng60 phút
Hình thức tham giaCả lớp
Mô tả

Trong hoạt động mô phỏng dành cho cả lớp này, học sinh nhập vai những người sống sót sau một vụ đắm tàu và phải tìm đủ các nguồn lực thiết yếu để “sống sót” một tuần trên đảo hoang. Sử dụng các lá bài để đại diện cho công cụ và vật tư, học sinh bắt đầu bằng hình thức hàng đổi hàng thuần túy, thực hành đàm phán và gặp những rào cản trao đổi phổ biến như dư thừa, khan hiếm và sự trùng khớp nhu cầu. Tiếp đó, hoạt động “Săn vỏ sò” có giới hạn thời gian giới thiệu tiền hàng hóa, khi học sinh thu thập những vật đại diện có thể dùng để đơn giản hóa việc trao đổi. Khi vỏ sò được đưa vào lưu thông, cả lớp tham gia một phiên chợ có hướng dẫn, nơi học sinh định giá, phản ứng trước cung cầu và trải nghiệm quá trình khám phá giá. Hoạt động kết thúc bằng việc lập ngân sách và một vòng trao đổi ngắn (phương án cơ bản 60 phút) hoặc một phiên đấu giá có tổ chức (phương án nâng cao 70 phút) để mua các món “báu vật” trong danh sách mong muốn, từ đó dẫn dắt đến câu hỏi vì sao tiền tồn tại.

Mục tiêu

Kết quả học tập

  • Học sinh trải nghiệm hàng đổi hàng, “sự trùng khớp nhu cầu”, sự khan hiếm, cung/cầu, giá được khám phá như thế nào và cách lập ngân sách. Phương án nâng cao còn giới thiệu hình thức đấu giá.
  • Dẫn dắt đến tiền: tiền hàng hóa (vỏ sò) và lý do tiền giúp việc trao đổi thuận lợi hơn.

Mục tiêu theo cách diễn đạt của học sinh

  • Trao đổi đồ vật để sống sót một tuần trên đảo hoang.
Tài liệu
  • Các lá bài (ít nhất ba lá cho mỗi học sinh, chia thành các chồng vật tư theo chất bài)
  • “Vỏ sò” (vật đại diện hữu hình: các mảnh giấy hình tròn, cúc áo, vỏ sò thủ công)
  • Rương báu vật (hộp nhỏ hoặc phong bì)
  • Thẻ quà tặng (thẻ quà tặng $100 đã hết hạn hoặc thẻ giả)
  • Thẻ ghi nhớ để trống (hoặc các mẩu giấy)
  • Các phiếu dạng bảng ghi chép trao đổi hoặc một bảng ghi chép trao đổi lớn được trưng bày ở nơi mọi người đều có thể sử dụng
  • Giấy khổ lớn hoặc khoảng trống trên bảng và bút dạ để vẽ biểu đồ cột về số lượng vỏ sò
  • Mỗi học sinh một món đồ giá rẻ hoặc mô phỏng trong danh sách mong muốn, dùng cho vòng trao đổi hoặc đấu giá cuối cùng
  • Đồng hồ hẹn giờ/chức năng bấm giờ trên điện thoại
  • Bảng trắng hoặc màn hình
  • Bút dạ
  • Nên có thêm: Đồ dùng trực quan (xem Phụ lục A & B), bản đồ kho báu, nhãn dán khen thưởng
  • Nên có thêm: Máy chiếu, chuông/tín hiệu báo giờ, nhạc cho hoạt động săn kho báu, các hộp có nhãn để đựng bài đã dùng và vỏ sò

Thiết lập

  • Quý vị hãy bày các lá bài và giấu vỏ sò quanh phòng trước khi học sinh đến.
  • Quý vị hãy chuẩn bị sẵn rương báu vật, thẻ quà tặng và đồng hồ hẹn giờ cho các vòng sau.

Quy trình

Tổng quan thời lượng
PhầnPhương án cơ bảnPhương án nâng cao
Thiết lập bối cảnh8 phút8 phút
Ngày 1 — Hàng đổi hàng9 phút9 phút
Ngày 2 — Tiếp tục hàng đổi hàng9 phút9 phút
Ngày 3 — Săn vỏ sò9 phút9 phút
Ngày 4 — Chợ vỏ sò9 phút9 phút
Ngày 5 — Rương báu vật và danh sách mong muốn7 phút7 phút
Ngày 6 — Lượt trao đổi cuối hoặc đấu giá5 phút15 phút
Ôn tập và kết thúc4 phút4 phút
Tổng cộng60 phút70 phút

Chọn một phương án cho Ngày 6. Hoạt động tùy chọn của Ngày 7 và các câu hỏi gợi mở mở rộng không được tính vào cả hai tổng thời lượng.

Bước 1: Giới thiệu bối cảnh

3 phút

  • Ôn tập ngắn gọn về trao đổi, tiền, và giá cả, cùng tín hiệu dừng hoạt động của lớp và giới hạn thời gian.

5 phút

  1. Kể một câu chuyện ngắn về vụ đắm tàu: thủy thủ đoàn đến được một hòn đảo và phải tìm những thứ cần thiết để sinh tồn. Sử dụng Phụ lục A nếu thấy hữu ích.
  2. Yêu cầu học sinh kể tên bốn vật dụng hữu ích—dao phát, cần câu, lều và diêm—và giải thích rằng các lá bài tượng trưng cho những vật dụng này.
  3. Kiểm tra để bảo đảm mọi học sinh đều hiểu mục tiêu.
Ngày 1 — Hàng đổi hàng

9 phút

Chuẩn bị
  1. Phát cho mỗi học sinh vài lá bài cùng chất: rô = dao phát, cơ = cần câu, tép = lều, bích = diêm.
  2. Khi mỗi học sinh giải thích một cách sử dụng, chuyển một lá bài sang chồng bài đã dùng. Hỏi các em có thể làm gì với những vật dụng dư; hướng dẫn các em đổi lấy những thứ mình cần (Phụ lục B).
Làm mẫu
  • Minh họa một cuộc trao đổi đơn giản: một học sinh đưa ra đề nghị, học sinh kia đáp lại, rồi cả hai đi đến thỏa thuận. Bổ sung mẫu câu nếu thấy hữu ích: “Tôi có ____. Tôi cần ____.”
Trao đổi
  • Giải thích bảng trao đổi, sau đó cho học sinh năm phút để trao đổi. Dùng tín hiệu của lớp để dừng hoạt động.
Kiểm tra nhanh & Thảo luận tổng kết
  • Giơ ngón tay cái lên/ngang/xuống: đã đáp ứng nhu cầu, gần đáp ứng hoặc chưa đáp ứng. Thảo luận xem ai có quá nhiều hoặc quá ít; giới thiệu sự khan hiếm và cung và cầu.
Suy ngẫm
  • Gợi ý học sinh hoàn thành câu: “Một điều đã giúp tôi trao đổi là ______.”
Ngày 2 — Tiếp tục hàng đổi hàng

9 phút

Chuẩn bị
  1. Ôn nhanh các chất bài và những vật dụng tương ứng. Chuyển một lá bài đã dùng của mỗi học sinh sang chồng bài đã dùng, rồi mời các em tham gia một lượt trao đổi nữa để đáp ứng nhu cầu.
Làm mẫu
  • Lặp lại phần làm mẫu trao đổi ngắn và các mẫu câu nếu cần.
Trao đổi
  • Sử dụng bảng trao đổi cho một lượt trao đổi kéo dài năm phút nữa; dùng hiệu lệnh của lớp để dừng lại.
Kiểm tra & Thảo luận tổng kết
  • Lặp lại việc kiểm tra bằng cử chỉ ngón tay cái và thảo luận xem điều gì khiến lượt này khó khăn.
Bài học ngắn
  • Chỉ ra vấn đề: việc trao đổi sẽ khó khăn khi hai người không muốn món đồ của nhau. Giải thích rằng tiền có thể giúp giải quyết vấn đề này.
Ngày 3 — Sự khan hiếm và công sức: Săn tìm vỏ sò

9 phút

Thiết lập
  • Giấu vỏ sò nếu cần. Giải thích rằng có thể dùng vỏ sò làm tiền; đặt ra các quy tắc an toàn (không xô đẩy hoặc giành giật).
Săn tìm kho báu
  • Tổ chức hoạt động săn tìm vỏ sò trong năm phút (2–3 vỏ sò cho mỗi học sinh, với độ khó khác nhau).
Đếm & Ghi lại
  • Cho học sinh đếm vỏ sò theo cặp; nhanh chóng lập biểu đồ cột thể hiện số lượng nhiều/ít và thảo luận về sự khan hiếm và công sức.
Bài học ngắn
  • Định nghĩa tiền hàng hóa—một vật được mọi người dùng làm tiền—và hỏi xem vỏ sò có thể đóng vai trò này trên đảo hay không.
Suy ngẫm
  • “Nếu vỏ sò trở thành tiền, thì giá của các món đồ có thể là bao nhiêu? Vì sao?”
Ngày 4 — Tiền hàng hóa và giá cả: Chợ vỏ sò

9 phút

Thiết lập
  1. Xem lại các vật dụng, di chuyển một thẻ đã sử dụng của mỗi học sinh và giải thích rằng giờ đây có thể dùng vỏ sò để trao đổi.
Làm mẫu
  • Làm mẫu một cuộc trao đổi bằng vỏ sò. Học sinh tự quyết định giá.
Trao đổi
  • Sử dụng bảng trao đổi trong năm phút; dùng hiệu lệnh của lớp để dừng lại.
Kiểm tra & Thảo luận tổng kết
  • Kiểm tra bằng cử chỉ ngón tay cái. Hỏi xem tiền khiến điều gì dễ hơn hoặc khó hơn, những mức giá nào đã hình thành và học sinh có cảm thấy kết quả công bằng hay không.
Ngày 5 — Rương kho báu và danh sách mong muốn

7 phút

Chuẩn bị
  • Giấu rương kho báu trong Ngày 4.
Dẫn dắt câu chuyện
  • Thông báo rằng thủy thủ đoàn đã tìm thấy kho báu, trong đó có một thẻ quà tặng giả dùng cho trò chơi.
Săn tìm kho báu
  • Học sinh tìm chiếc rương; giải thích rằng kho báu sẽ chi trả cho mỗi học sinh một món đồ xa xỉ mà các em mong muốn.
Danh sách mong muốn
  • Ghi một món đồ xa xỉ mà mỗi học sinh mong muốn bên cạnh tên của em đó; thông báo với lớp rằng các món đồ sẽ đến vào ngày mai.
Ngày 6 — Danh sách mong muốn

Chọn một phương án cho lượt cuối. Phương án 1 là lộ trình cơ bản kéo dài 60 phút; Phương án 2 là lộ trình nâng cao kéo dài 70 phút.

PHƯƠNG ÁN 1 – Phân phát ngẫu nhiên và Trao đổi (ĐƠN GIẢN)

5 phút

Phân phát ngẫu nhiên các món đồ trong danh sách mong muốn (ví dụ: một đợt thả hàng từ trên không đã làm chúng rơi rải rác). Học sinh trao đổi các món đồ và số vỏ sò còn lại để lấy những gì mình muốn.

Chuẩn bị trao đổi
  • Nhắc học sinh rằng các em tự định giá và đổi những gì mình có để lấy những gì mình muốn.
Trao đổi
  • Cho học sinh trao đổi trong năm phút. Các em có thể dùng cả vỏ sò và các lá bài; dùng hiệu lệnh của lớp để kết thúc.
PHƯƠNG ÁN 2 – Đấu giá (NÂNG CAO)

15 phút

  • Người tìm thấy sở hữu các món đồ; hãy bán chúng bằng hình thức đấu giá để đổi lấy vỏ sò.
Chuẩn bị đấu giá (3 phút)
  • Giải thích hình thức đấu giá kiểu Anh: giá tăng dần và người trả giá cuối cùng thắng. Tập các hiệu lệnh và nhắc học sinh không trả giá vượt quá số vỏ sò mình có.
Đấu giá (9 phút)
  • Đấu giá từng món đồ một.
Thảo luận sau đấu giá (3 phút)
  • Hỏi xem việc lập ngân sách, nhu cầu và các quy tắc đã ảnh hưởng đến kết quả như thế nào.
Hoạt động mở rộng tùy chọn: Ngày 7 — Tự do
  • Trong hoạt động Suy nghĩ–Thảo luận cặp đôi–Chia sẻ, dùng các đồ vật sẵn có để lập kế hoạch thoát khỏi đảo.

4 phút

  • Những món đồ nào đắt? Vì sao? Ở đâu có vẻ như nguồn cung khan hiếm? Những chiến lược nào đã hiệu quả?
  • “Tiền giúp việc trao đổi dễ dàng hơn vì ______.”
  • Hàng đổi hàng khó khăn → vỏ sò giúp việc trao đổi dễ hơn (tiền hàng hóa) → tiền giải quyết vấn đề cần có sự trùng khớp về nhu cầu.
  • Kết nối với Bitcoin – thảo luận rằng Bitcoin là một loại tiền giúp mọi người trao đổi hàng hóa và dịch vụ, sau đó thảo luận về một điểm khác biệt giữa Bitcoin và vỏ sò.
  • Thu dọn vật dụng và kiểm tra xem tất cả các lá bài đã được trả lại đầy đủ để chia đều trong một hoạt động sau này hay chưa.

Điểm chính

  • Hàng đổi hàng có thể khó thực hiện khi mọi người không muốn thứ mà người kia có.
  • Tiền hàng hóa có thể giúp việc trao đổi dễ dàng hơn.
  • Giá cả, ngân sách, cung và cầu ảnh hưởng đến các quyết định trao đổi.

Câu hỏi thảo luận

  • Viết nhanh hoặc vẽ: “Một điều tôi đã học được về trao đổi hoặc tiền.”
  • Đi tham quan khu trưng bày các nhãn giá và kết quả đấu giá; thảo luận về sự công bằng và thị trường.
  • Thử thách tùy chọn (dành cho học sinh lớn tuổi hơn): Thiết kế một loại tiền mới cho hòn đảo (quy tắc, giới hạn nguồn cung, cách ngăn chặn gian lận).

Ghi chú

Quản lý lớp học
  • Xác định ranh giới “Khu chợ”; dùng hiệu lệnh hô–đáp (ví dụ: “Bit, khối… BÙM!”).
  • Niêm yết các quy tắc trao đổi: 1) Cư xử tử tế, 2) Đưa ra đề nghị/Đề nghị lại, 3) Không giành giật, 4) Chốt giao dịch bằng cách bắt tay/đập tay, 5) Trở về chỗ khi nghe hiệu lệnh hô–đáp.
  • Nếu cần, phân vai (người hỗ trợ Ngân hàng/Cướp biển, người giám sát chợ) để hướng sự năng động của học sinh vào hoạt động và hỗ trợ các em nhỏ tuổi hơn.
Hoạt động mở rộng và hoạt động lấp thời gian trống
  • Vẽ cửa hàng của quý vị trên đảo và định giá ba món đồ bằng vỏ sò.
  • Tính nhẩm: Nếu quý vị có 12 vỏ sò và thắng một phiên đấu giá với giá 9 vỏ sò, quý vị còn lại bao nhiêu?
  • Hãy lập một biểu đồ Venn để thể hiện những gì trẻ coi trọng ở nhà và trên đảo - có đồ vật nào thuộc cả hai nhóm không?
  • Danh sách 10 món đồ mong muốn nhất - hãy yêu cầu học sinh viết danh sách 10 món đồ các em muốn mang theo nhất nếu đến một hòn đảo hoang.
Dạy học phân hóa
  • Học sinh nhỏ tuổi trao đổi ít nhóm vật phẩm hơn (chỉ Thức ăn/Nước uống); học sinh lớn tuổi xử lý các nhu cầu phức tạp hơn và mức giá thay đổi linh hoạt.
  • Hỗ trợ người học tiếng Anh/Khả năng tiếp cận: Cung cấp thẻ hình ảnh; mẫu câu để đưa ra đề nghị trao đổi; phân công bạn học hỗ trợ.
  • An toàn: Chỉ di chuyển bằng cách đi bộ; xác định rõ ranh giới; giới hạn thời gian cho từng lượt.
Bài tập gợi ý

Giải thích cho cha mẹ hoặc người chăm sóc về việc trao đổi hàng lấy hàng. Chia sẻ cách việc sử dụng vỏ sò đã giúp trao đổi dễ dàng hơn trong hoạt động.

Phụ lục A: Tư liệu trực quan minh họa câu chuyện

Phụ lục B: Bảng trao đổi

1.5Đáng giá

Loại hoạt độngSắp xếp / Phân loạiThảo luận
Thời lượng45 phút
Hình thức tham giaCả lớpCá nhân
Mô tả

Học sinh khám phá ý nghĩa của giá cả bằng cách cắt hình các đồ vật quen thuộc và đặt chúng dọc theo một trục giá chung từ rẻ đến đắt. Thông qua so sánh, thảo luận và sự hướng dẫn của giáo viên, học sinh hiểu một cách cụ thể rằng giá là số tiền cần trả để mua một món đồ và giá của các món đồ có thể chênh lệch rất nhiều.

Mục tiêu

Kết quả học tập

Sau hoạt động này, học sinh sẽ:

  • Hiểu rằng giá là số tiền cần trả để mua một món đồ
  • Nhận biết sự khác biệt giữa đồ vật rẻ và đồ vật đắt
  • So sánh giá giữa các loại hàng hóa khác nhau
  • Tham gia thảo luận nhóm và giải thích lý do

Mục tiêu theo cách diễn đạt của học sinh

  •  “Biết các món đồ có giá bao nhiêu và phân biệt được món nào rẻ, món nào đắt.”
Tài liệu
  • Ca-ta-lô cũ, tạp chí hoặc tờ giới thiệu sản phẩm được in ra
  • Hồ khô hoặc băng dính
  • Bút dạ
  • Kéo an toàn cho trẻ em
  • Bảng trắng, khoảng tường trống hoặc giấy khổ lớn để làm trục giá
  • Băng dính giấy hoặc dây để làm trục Giá thấp–Giá cao
  • Nếu có thì tốt: Giấy ghi chú hoặc nhãn dán để bình chọn
  • Nếu có thì tốt: Máy chiếu, tài liệu trực quan (Xem Phụ lục A)

Thiết lập

  • Kiểm tra để bảo đảm các món đồ trong ca-ta-lô phù hợp với lứa tuổi, che giá in sẵn và cắt sẵn một vài hình minh họa nếu cần.

Quy trình

Bước 1: Chuẩn bị bài học

5 phút

  1. Hỏi học sinh giá có nghĩa là gì, sau đó viết: Giá = số tiền cần trả để mua một món đồ.
  2. So sánh hai món đồ quen thuộc, chẳng hạn như một quả táo và một chiếc xe đạp.
Bước 2: Hoạt động

25 phút

Chuẩn bị
  1. Vẽ một trục Giá thấp–Giá cao trên tường hoặc bảng (Phụ lục B).
Làm mẫu
  1. Đặt hình một món đồ lên trục, giải thích lý do và mời học sinh nêu ý kiến đồng ý hoặc không đồng ý.
Thực hiện
  1. Học sinh đặt hình các món đồ lên trục. Hỏi xem mỗi món có giá cao hơn hay thấp hơn món trước đó; cho phép học sinh di chuyển hình các món đồ khi thay đổi ý kiến.
Suy ngẫm
  • Cùng xem lại trục giá, sau đó cho biết hoặc ước tính giá thực tế của một vài món đồ.
  • Nhấn mạnh rằng kích thước không quyết định giá.
Bước 3: Kết thúc
  1. Thu dọn học liệu; giữ lại hoặc trưng bày trục giá nếu hữu ích.

Điểm chính

  • So sánh giá để phân biệt hàng hóa rẻ và đắt.

Câu hỏi thảo luận

2 phút

Tóm tắt:

  • Giá giúp chúng ta so sánh các món đồ
  • Các món đồ khác nhau có giá khác nhau
  • Chúng ta có thể không đồng ý với nhau, nhưng tiền giúp chúng ta quyết định

Ghi chú

Quản lý lớp học
  • Mời lần lượt từng học sinh lên
  • Khuyến khích việc bày tỏ ý kiến khác biệt một cách tôn trọng
Hoạt động mở rộng & Hoạt động tận dụng thời gian trống
  • Thêm các nhóm giá (Dưới $10, $10–$50, Trên $100, Trên $1.000)
  • Sắp xếp lại dãy bằng thực phẩm, trải nghiệm hoặc dịch vụ
  • So sánh giá dự đoán với giá thực tế
  • Trò chơi Giá cao hơn hay thấp hơn
  • Giới thiệu sự khan hiếm bằng cách hỏi vì sao một số món đồ lại đắt đến vậy
Dạy học phân hóa
  • Học sinh nhỏ tuổi hơn: cắt sẵn hình các món đồ
  • Học sinh đang học tiếng Anh/Hỗ trợ tiếp cận: cho phép chỉ tay thay vì nói
  • An toàn: giám sát việc sử dụng kéo
Bài tập gợi ý

Chọn hai món đồ quen thuộc ở nhà và cho biết món nào được cho là có giá cao hơn. Hỏi cha mẹ hoặc người chăm sóc xem giá cả và giá trị có phải lúc nào cũng mang cùng một ý nghĩa hay không.

↑ Quay lại mục lục